Łożyska ślizgowe

Ocena: 4.80 / 5 (2172 głosy)
Łożysko ślizgowe

Łożysko ślizgowe nie ma elementów ruchowych, a ich czop wału lub inny element wpasowany jest do panewki z luźnym pasowaniem. Mają także wiele odmian konstrukcyjnych oraz różne warianty powierzchni, dzięki czemu mogą być stosowane w wielu aplikacjach. Najważniejsze cechy łożysk ślizgowych to przede wszystkim wysoka wytrzymałość na wszelkie obciążenia, a także bardzo dobra wytrzymałość podczas użycia, powinny starczać na bardzo długo. Nie powinny i także przeszkadzać wszelkie zakłócenia, a ona same powinny spokojnie wytrzymać duże szybkości ślizgu.

 Ich podział następuje m.in. ze względu na: wielkość, obciążenie, rodzaj tarcia oraz prędkość. Możemy je spotkać w niemal każdym przemyśle, a na pewno wtedy kiedy powierzchnia jest ograniczona, m.in. w zegarku ręcznym, samochodach, maszynach budowlanych, przemyśle lotniczym i wielu innych branżach, które trudno wymienić w jednym zdaniu.

Podstawowe rodzaje łożyska ślizgowego to:

Suche, powietrzne, olejowe, hydrostatyczne i hydrodynamiczne. Każde z nich działa inaczej i dzięki różnym środkom, np. suche mogą być smarowane tylko okresowo lub wcale, natomiast olejowe to takie, gdzie część łożyska jest wypełniona olejem. Hydrostatyczne natomiast mają olej pod ciśnieniem znajdujący się w panewce, a hydrodynamiczne to takie, gdzie olej tworzy się sam dzięki powstającym w szczelinie zjawiskom hydrodynamicznym. Powietrzne jak sama nazwa wskazuje to te, gdzie rozbieżność między wałem a panewką istnieje dzięki poduszce powietrznej, wywołanej przez sprężone powietrze.
 

Łożyska ślizgowe pracują w trudnych warunkach do czego są przyzwyczajone i do których się nadają i jest to m.in. wysoka lub niska temperatura, przenoszenie dużych obciążeń czy np. bardzo wysoka prędkość obrotowa.

Łożysko ślizgowe to część, która nie posiada dodatkowych ruchomych elementów pośredniczących. Składa się z komponentu obrotowego zlokalizowanego w cylindrycznej panewce ze swobodnym pasowaniem. Skąd nazwa tego elementu? Otóż wynika ona z występowania tarcia ślizgowego oraz ślizgania się czopu wału podczas pracy elementów.

Do czego używane są łożyska ślizgowe?

Łożyska ślizgowe mają dosyć szerokie zastosowanie, jednak najczęściej stosowane są w mniejszych konstrukcjach, które nie są mocno obciążone. Używa się ich także wtedy, gdy osiąganie wyjątkowej precyzji montażu jest utrudnione. Wybiera się je również w momencie, kiedy występuje konieczność użycia cichobieżności łożyska. Przydają się też przy dużej prędkości obrotowej oraz kiedy niezbędne jest, by łożyska wygłuszały drgania wału. Jeszcze jednym przykładem użycia łożyska ślizgowego jest sytuacja, gdy wymagane jest przenoszenie dużych ciężarów.

Jakie smary wybrać do łożyska ślizgowego?

W trakcie pracy łożyska ślizgowego występuje tarcie, dlatego niezbędnym produktem, którym należy je konserwować jest smar. Jego zadaniem jest minimalizowanie tarcia, występujące pomiędzy powierzchniami. Dzięki temu łożysko zużywa się dużo wolniej i działa znacznie sprawniej. Ponadto warto pamiętać, że smary mają właściwość chłodzącą powierzchnię, co świetnie wpływa na elementy pracujące.

Podczas wyboru odpowiedniego smaru należy zwrócić uwagę na kilka aspektów. Przede wszystkim produkty do smarowania powinny wyciszać pracę łożyska, obniżać jego temperaturę, zmniejszać koszt użytkowania, wydłużać okres smarowania oraz żywotność części. Dodatkowo niektóre rodzaje smarów wpływają na odporność na szkodliwe działanie wody.

Systematyczne smarowanie jest szczególnie istotne, jeśli masz do czynienia z łożyskami metalowymi. Z kolei, jeśli chodzi o łożyska wykonane z tworzyw sztucznych, smarowanie jest wręcz niepożądane. Może bowiem powodować odkształcenia, a nawet prowadzić do kruszenia się tworzywa.

Na koniec należy wspomnieć, że do łożysk ślizgowych najlepiej jest wybierać smary plastyczne, ponieważ mają one w składzie mydło, stałe kwasy tłuszczowe, woski, smary stałe w postaci azotku boru i grafitu, jak również oleje mineralne, które wykazują właściwości chroniące przed zużyciem, zarysowaniem czy zatarciem.

Łożyska ślizgowe – na jakie rodzaje się dzielą?

Spośród łożysk ślizgowych można wyróżnić łożyska hydrostatyczne, olejowe, suche, hydrodynamiczne oraz powietrzne. Jeśli chodzi o łożyska hydrostatyczne i hydrodynamiczne, to współpracujące w nich ze sobą powierzchnie dzieli ciecz smarna. Rozdział dwóch powierzchni pracujących występuje w momencie wtłaczania oleju, który znajduje się pod ciśnieniem. Ciecz w łożysku wytwarza się samoistnie. Zjawisko to następuje na skutek działań występujących w szczelinie. By wystąpiło tacie płynne niezbędna jest zbieżność szczeliny w jej kierunku ruchu, prawidłowa ilość danego poślizgu dla ciągłości procesu oraz wymagana prędkość poślizgu. Jedynie niewielka część łożyska wypełniona jest olejem, z kolei w trakcie ruchu wału pomiędzy jej powierzchnią a panewką wytwarza się warstwa cieczy w zupełności wystarczająca do utrzymania wału.

Sklep EBMiA oferuje kilkanaście rodzajów łożysk ślizgowych, z czego na pewno wybiorą państwo odpowiednie dla siebie. Służymy radą i fachową opinią.

Rozwiń opis
Zwiń opis